Przyjeżdżając do tego miasta warto na początek zamknąć oczy "normalne", a otworzyć "oczy wyobraźni"… spróbować zobaczyć Wolin sprzed dziesiątek wieków, w niczym nie przypominający dzisiejszego - sennego, niepozornego i chaotycznie zabudowanego miasteczka. Trzeba bowiem pamiętać, że pod względem bogactwa historii, do Wolina nie ma "podskoku" żadne, nawet najstarsze z polskich miast (włącznie z Gnieznem, Poznaniem i Krakowem). Wolin był w Średniowieczu najprawdopodobniej największym grodem w tej części Europy, leżącym na przecięciu lądowego szlaku nadbałtyckiego z wodnym szlakiem łączącego kraje północy ze Środkową Europą. Handlowa zaradność jego mieszkańców, połączona z niezwykłą umiejętnością utrzymywania dobrych kontaktów jednocześnie z dwoma najdzikszymi ludami Europy - Normanami i Słowianami - a zarazem ze światem Zachodu, przyczyniła się do mitycznego bogactwa tego miasta. Mitycznego w sensie dosłownym. Wolin grał bardzo istotną rolę w skandynawskich Sagach - kronikach Wikingów z pogranicza fantazji i historii. Miał być, jako Jomsborg, siedzibą jednego z ich plemion, Jomswikingów. Rozmaite mutacje tej legendy, opowiadające o przebogatym porcie Wineta, pochłoniętym nieszczęśliwie przez wody Bałtyku - odżywały zresztą przez cały okres Średniowiecza. Nie dziwne więc, że od kiedy tylko powstała archeologia, Wolin był przekopywany wzdłuż i wszerz przez adeptów tej nauki - niewiele polskich miast ma równie bogatą bibliografię archeologiczną. Badania te potwierdzają jedynie dwie rzeczy - bujną fantazję Wikingów (nie ma tu żadnych śladów wikińskich warowni, prawdopodobne jest co najwyżej gościnne stacjonowanie tu ich okrętów), jak i rzeczywistą potęgę niegdysiejszego, słowiańskiego grodu Wolinian.

Wzgórze Wisielców.

      Najlepszym miejscem, by chociaż spróbować poczuć klimat monumentalnej historii miasta, jest oczywiście park miejski okalający legendarne Wzgórze Wisielców. Niekoniecznie jednak jego punkty najczęściej wymieniane w przewodnikach - socrealistyczny pomnik Trygława, czy też mocno zaniedbany cmentarz kurhanowy. Po ich obejrzeniu (co zajmuje zwykle nie więcej niż 15 minut) warto udać się tuż obok, na plażę miejską. leżącą dokładnie u stóp Wzgórza Wisielców. Powyżej znajdowały się tu nie tylko najważniejsze miesca kultu, składania ofiar i pochówku Wolinian, ale także kluczowy punkt strategiczny - strażnica, pełniąca dzień i noc nieprzerwaną wartę nad wodami Zalewu i wejściem do wolińskiego portu na Dziwnie, wypatrującą na nich statków wroga… Pomyślmy, o ileż bardziej możemy być beztroscy od naszych słowiańskich praprzodków, odpoczywając tu na plażowej ławeczce, albo przechadzając się po okazałym pomoście, kiedy jedynym pływającym wrogiem mogą być bakterie zasiedlające zalewową wodę...

Festiwal Wikingów

     Pomysłodawcami tej corocznej imprezy, znanej już w całej Europie, była grupka wolińskich zapaleńców i animatorzy podobnych festiwali z Danii, którzy w 1993 roku zorganizowali pierwszy Festiwal. Dziś Festiwal organizuje miasto Wolin, zwykle z wsparciem hojnych sponsorów - w 2002 roku brało w nim udział ponad 32 tysiące osób! Na te trzy dni, na festiwalowej wyspie czas się autentycznie cofa o tysiąc lat. Wypełnia ją tłumi wikingów, Słowian i średniowiecznej ludności innych nacji, wojowników, ich kobiet i dzieci, odzianych w skórzane stroje. Wyrastają tu średniowieczne chaty, namioty, budują się warsztaty i piece chlebowe i "dymarki" do wytopu żelaza, do nabrzeża zawijają drewniane starodawne łodzie żaglowe. Największymi atrakcjami trzydniowej imprezy są wielkie bitwy wikińskich i słowiańskich wojów, turnieje, wyścigi okrętów, pokazy starodawnych rzemiosł , rekonstrukcje pieców hutniczych, tzw."dymarek", jak i najrozmaitsze występy artystyczne - od inscenizacji ścięcia, poprzez pokazy iluzjonistów, aż po koncerty solistów i zepołów muzycznych. Odbywa się tu ogromny jarmark tzw. archeologii eksperymentalnej, czyli najrozmaitszych wyrobów wytwarzanych technikami rekonstruowanymi na podstawie wykopalisk - można tu kupić niepowtarzalne średniowieczne ozdoby, monety, naczynia, ubiory, narzędzia a także średniowieczne potrawy!
Szczegółowe informacje:

- www.samborheft.com
- www.jomsborg-vineta.com
- www.wolin.pl